Reklamı Geç
YAZARLAR
KONUT SEKTÖRÜNDE YANGIN
Mustafa Semih ARICI
20 Nisan 2022 - Çarşamba 00:19

Aslında başka bir konuda yazmak istiyordum ama son bir yıldır ülkenin her yanında giderek ağırlaşan konut sorunu beni bu konuda yazmaya mecbur etti. Gerçekten de son bir senedir konut sektöründe giderek daha yakıcı hale gelen bir yangın var. Başta İstanbul olmak üzere bütün Türkiye’de hem satılık, hem de kiralık konutlarda yüzde yüzü geçen fiyat artışları insanımızı büyük bir sıkıntıya sokmuştur. Bırakın dar gelirlileri, orta halliler bile bütçelerine uygun kiralık ev bulamaz hale gelmiş, kiracı- ev sahibi barışı büyük ölçüde bozulmuştur. Yeni bir konut satın almak ise zaten erişilmez bir düş haline gelmişti. En aşağı 1,5 milyonun üzerine çıkan standart 3+1 daireleri alabilmek artık zenginlere mahsus bir lüks olmak üzeredir.


Konut sektörünü kasıp kavuran bu yangının nedenlerini araştırdığımızda karşımıza ülkenin en büyük sorunu olan yanlış yönetim nedeniyle,  Tüik’e göre yüzde 60-70, gayriresmi yüzde 120’yi geçen enflasyon yüzünden inşaat maliyetleri yüzde 140 artınca, yeni konut üretilemez bir hale gelmiş, her şeye rağmen inşa edilenler de erişilebilir olmaktan çıkmıştır.


Yeni konut yapan müteahhitler yerli alıcılardan ümidini kesmiş, yabancılara yönelmiştir. Özellikle İstanbul gibi deprem riski dolayısıyla müthiş bir yeni ve sağlam konut ihtiyacı duyulan büyük kentlerde 2-3 milyondan başlayan fiyatlar tabiri caizse akıllara kedi- ciğer benzetmesini getirmektedir. Bu durum kiralama sektörünü de doğrudan etkilemiş, ev kiraları tahammül edilemez bir düzeyde artış kaydederken, ev sahibi kiracı barışı bozulmuş, mahkemelerde dağ gibi tahliye dava  dosyaları yığılmıştır. İşin akla ziyan tarafı ise ne satılan , ne de kiraya verilen yüzbinlerce konut olmasıdır.


İkinci neden de, ülke içine denetimsiz yayılan yabancı göçünün (Artık bu işin sığınmacı, ensar mensar olmakla bir ilgisi kalmamıştır. Türkiye dünyanın insan deposu haline getirilmiştir) “son derece ucuzlayan vatandaşlığın da teşvikiyle “ konut fiyatlarını yukarı çekmiştir. Çoğu müteahhit tek tek daire satışıyla uğraşma yerine, pazarlamayı toptan Arap emlakçılara devretmekte, onlar da “Petro-dolarlarla” gelen yabancı müşterilere şişirerek satmaktadır. E, benzer bir dairenin 700 bin liradan 2 milyona fırladığını gören bizim uyanık ev sahipleri durur mu, onlar da aynı fiyatı koymakta ve bütün sektöre zincirleme yayılan bu ateşleme mevcut yangını giderek harlamaktadır.


Üçüncü neden olarak da önümüze kanunlardaki eksiklik ve boşluklar çıkar. Bugün için sektörü regüle eden, mağduriyetleri önleyen bir yasalar bütünü yoktur. Bu durum hem konut talep edenleri, hem de ev sahiplerini büyük güçlükler içine sokmaktadır. Kimi ev sahipleri sözleşme süresi sona ermeden zam yapmaya kalkarken, kimi kiracıların da kötü kullandığı, çıkarken harap ettiği konutun zararını karşılayabilmek neredeyse imkansızdır.

 

Peki çare nedir?


Nedenleri anlatırken çareler de belliydi ama kısaca özetleyecek olursak,


-İlk önce herşeyi berbat eden bu enflasyon belasından ülke acilen kurtarılmalıdır. Gayriresmi enflasyon yüzde 100’lerin üzerindeyse ne dersek boştur!


-Konut sektörünü regüle eden, mağduriyetleri önleyen, tarafları asgari müştereklerde buluşturan bir yasa çıkarılmalıdır. Bu yasa ben yaptım oldu, torba yasa şeklinde değil, toplumun ilgili tüm kesimleriyle görüşülerek hazırlanmalıdır.


-Kasten boş bırakılan konut faciasını önlemek için belli bir sürede satılmayan ya da kiralanmayan konutlara, makul bir neden gösterilmedikçe rayiç kira bedeli kadar ceza uygulanmalıdır. Bu ceza bu tür konutların emlak vergisinin 2-3 kat arttırılması şeklinde de olabilir. Tabii mal sahiplerini de düşünerek, konutun satılması halinde kiracının belli bir süre sonra tahliyesi kayıt altına alınacaktır. Güçlü bir kontrol mekanizması kurularak, konutu kasten bitirmeme, muvazaalı bir şekilde sözleşme yaparak kiralanmış gibi gösterme durumlarına da fırsat verilmemelidir.


-Hem deprem riskini azaltmak, hem de arz eksiğini giderebilmek için TOKİ ve KİPTAŞ gibi konut üretim kuruluşları tam kapasite ile devreye girmeli, büyük çaplı ve dönüşüm amaçlı inşaatlar yapılmaya başlanmalıdır. Bu meyanda yeni inşaat teknikleri uygulanmalı ( ucuz arsa üretimi, 3 D inşaat malzemesi üretimi, çok hızlı inşaat teknikleri) bu konuda çok ilerde olan Çin’den teknoloji  transferi yapılmalıdır.


Konut sektöründe büyük bir yangın var. Tüm mahalleyi sarmadan ilgili herkes iş başına!

Adınız
Yorumunuz
Hiç yorum yapılmamış.

Diğer Yazıları

HÂVİYEDENDÖNÜŞ III
HÂVİYEDEN DÖNÜŞ II
HÂVİYEDEN DÖNÜŞ I
AKKUYU’DA BÜYÜK RİSK!
TARIM YA DA HAYAT MEMAT II
TARIM VEYA HAYAT MEMAT - I
ACI ÇAY II
ACI ÇAY - I
ENFLASYON YA DA HAYAT PAHALILIĞI
(DAS) DIŞA AÇIK SANAYİLEŞMEYİ BAŞARAMADIK!
BİT COİN’DEN TÜRK COİN’E E – PARA
RİZE’DE KAHVE TARIMI OLUR MU?
RİZE HAVA LİMANI AÇILIRKEN
ESKİ BAHARLARIN ANILARI
RİZE VE GÜBRE ZAMANI
BİZİ PLANSIZLIK YIKTI - II
BİZİ YIKAN PLANSIZLIK OLDU- I
BİR 2 MART ÖYKÜSÜ
ŞEHİRLER VE SİMGELERİ: ÇAY BARDAĞI
KUZEYDEKİ MUHTEMEL SAVAŞ YAYILIRSA RİZE
SAAT BAŞI ARTAN FİYATLAR- HİPERENFLASYON
EVLEN(ME)..
KAÇINILMAZ BİR İHTİYAÇ: RİZE PSİKİATRİ HASTANESİ
HİKÂYE ANLATMA ÖYKÜLE
SOÇİ VE RİZE: BİR MUKAYESE
2022’YE GİRERKEN…
GÜBRE 10 BİN LİRAYI GEÇERSE…
GELECEK RİZE- II TELEFERİK VE DİĞERLERİ
GELECEK RİZE: BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ
YENİ KONUT KAF DAĞININ ARDINDA
İNŞAATLAR ÖLÜM KAPANI OLMAMALI
KAYIP GEMİLER: KARADENİZ VAPURLARI
EFSANE DOKTORLARDAN BUGÜNLERE
RİZE’DE ALTERNATİF ENERJİLER
HES’TEN RES’E RİZE
KONUT PİYASASINDA NELER DÖNÜYOR?
HER İŞİN BAŞI SAĞLIK
RİZESPOR’UN DERDİ NE?
ÇAYELİNDEN ÖTEYE 2050
HÂLÂ BEN AŞI OLMAM DİYEN VARSA?
RİZE: PARLAK BİR GELECEĞİN KIYISINDA MI?
TÜRKİYE: KAOSLAR ÜLKESİ Mİ, SÜPER GÜÇ MÜ?
GELECEK BİLİM: 2 DÜNYA ARTIK İYİ BİR YER DEĞİL
GELECEK KAVRAMI VE GELECEK BİLİM
ESAS AFET
AFGANLI AKINI VE RİZE
AVRUPA KUPASININ ARDINDAN FUTBOLUN DA VİNCİLERİ: İTALYA
ŞİRİN RİZE’DEN SORUN RİZE’YE – III APART KÖYLER
ŞİRİN RİZE’DEN SORUN RİZE’YE – II
ŞİRİN RİZE’DEN SORUN RİZE’YE- I
RİZE VE EDEBİYAT
KANALİSTANBUL. İSTANBUL NİRE RİZE NİRE
PONTUSYA İDEA – BÖLGEMİZDEKİ SİNSİ TEHLİKE
ÇAYKUR’UN ZARARLARI
10 YIL
100 YIL
RİZE’DE ÇİP ÜRETİMİ: NEDEN OLMASIN?
RİZE BEZİ, FERETİKO VE DİĞERLERİ: ÇAY DIŞI SANAYİİ
KÖMÜRDEN OTOMASYONA: ÇAY SANAYİİNİN SORUNLARI VE GELECEĞİ
RİZE’NİN KADERİ TURİZM Mİ?