Fatih Sultan KAR ZÜMRÜT RİZE GAZETESİ VE MUSTAFA ARDAL
Yazı Detayı
03 Mayıs 2022 - Salı 11:31
 
ZÜMRÜT RİZE GAZETESİ VE MUSTAFA ARDAL
Fatih Sultan KAR
[email protected]
 
 

Şehirlerin tarihinde öyle isimler vardır ki faaliyet sürdükleri alanda mücadeleleriyle iz bırakırlar. Mustafa Ardal ismi de Rize için öyledir. Gerek gazetecilik ve gerek Rize Belediye Başkanlığı dönemlerinde hizmetlerle gönüllerde yaşamaktadır.

 

5 MAYIS 1950 TARİHİNDE KURULDU

Rize’nin en eski gazetelerinden Zümrüt Rize Gazetesi'ni Mustafa Ardal, gazete çıkarmanın zor olduğu bir dönemde gazeteyi hazırlar, baskıyı yapar, kesim işlerini de kendisi hallederdi. Rize'nin en eski gazetelerinden, merhum eski Rize Belediye Başkanlarından Mustafa Ardal'ın kurucusu olduğu Zümrüt Rize Gazetesi, 5 Mayıs'ta kuruluşunun 73. yıldönümünü kutluyor. Ardal tarafından 5 Mayıs 1950 tarihinde İstanbul Beyazıt Gençer Han Numara 43 adresinde yayın hayatına merhaba diyen Zümrüt Rize Gazetesi dört sayfa olarak yayınlanıyor ve adedi 10 kuruşa satılıyordu. Rize'de ilk yayın organı Kasım 1926 tarihinde Trabzonlu eğitimci-şair Hüseyin Avni Bey tarafından çıkarılan Yeni Ay dergisiydi. İstanbul'da basılıp Rize'de dağıtılan Yeni Ay Dergisi, Şubat 1927'de yayın hayatına son verdi. Rize'de ilk matbaa ve gazete 1930 yılında Mustafa Cavaş tarafından Rize Matbaası ve Rize Gazetesi olarak hizmete girdi.

 

İSTANBUL’DA KURULDU RİZE’YE TAŞINDI

Gazetenin sahipliğini dönemin Rize Valisi Ekrem Ergür yapıyordu. Halkevi binasının altında faaliyet gösteren gazete ve matbaa 1939 yılında kapandı. Cavaş'ın matbaacılığı bırakmasının ardından Kemal Karadeniz, Kambursırt Sokağında Çaycılar Kooperatifi'nin karşısında matbaacılık yaptı. Sonra Rize'de matbaacılık yapan Ardal gerek gazetesi ve gerek matbaası ile Rizelilere hizmet verdi. Ardal, 1949 yılında tek baskı makinesi ile matbaasını kurdu. 5 Mayıs 1950'de İstanbul'da yayın hayatına başlayan Zümrüt Rize Gazetesini Rize'ye taşıdı. Eski Sümerbank'ın karşısında Kazım Karabekir Caddesinde faaliyet gösteren matbaa ve gazete zamanla büyük beğeni kazandı.

 

SOSYAL HAYATIN HEP İÇİNDE OLDU

Ardal sosyal yönü ağır basan bir insandı. Eski Rize Mebusu Osman Yılmaz Karaosman'la birlikte öğrenci faaliyetlerinde bulunmuştu. Kazım Karabekir Paşa öldüğünde neden bayraklar yarıya inmedi diye yapılan eylemde başı çekenlerdendi. O dönemlerde gazete çıkarmak zordu. Ardal, gazeteyi hazırlar, baskıyı yapar, kesim işlerini de kendisi hallederdi. Halil Şeker, Orhan Lık, Fenerli Mustafa İlkbahar, ve Hasan Kasımoğlu Ardal'ın yanında çalışmış matbaa ustaları idi. O dönem de Demokrat Parti güçlü zamanları. Buna rağmen Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) de desteği ile Başkanlığa seçildi.

 

AMAN HA ÇARPILIRSINIZ

Eski sebze ve meyve hali onun döneminde inşa oldu. Hal yapılırken inşaatta çalışanlar mezarlıklarla karşılaştıkları için çalışmayı bıraktılar. Çarpılırız diye korktular. Başkan Ardal, kendisi çalışmaya başlayınca ustalar da başlamak zorunda kaldılar. Ardal, bir buçuk yıl başkanlığı süresinde aldığı aylığın yarısını Fakirler Fonu'na bıraktı.

 

GÖREVDEN EL ÇEKTİRİLDİ

Valilerin Belediye başkanlarını işten el çektirme yetkileri vardı. Demokrat Partililer kendi partilerinden olmayan birini içlerine sindiremiyorlardı. Özellikle eski Rize Mebusu Osman Kavrakoğlu'nun baskıları sonucu, vali Ardal'ı görevden el çektirdi. Ardal hakkında açılan davalar yüzünden oldukça sıkıntılı günler geçirdi. Rize sevdalısı bir insan, haksız ve mesnetsiz iddiaları bir türlü içine sindiremiyordu.

 

ÇAY SEVDALISI

Ardal, Rize'de çaycılığın gelişmesine de katkıda bulundu. Kooperatifinin kuruluşunda aktif görev yaptı. Bir dönem çay paketlemesinin Rize dışına çıkarılması gündeme geldi. Bu konuda da tepki gösterenlerin başında geliyordu. Çay Bank'ın ilk iştirakçilerindi.

 

Rize sevdalısı Mustafa Ardal altmış bir yaşında 1984'de aramızdan ayrıldı. Kalp krizi sonucu ebediyete intikal eden Ardal, geride birçok eser bıraktı. Ardal'ın beş çocuğunun ikisi Rize'de üçü İstanbul'da yaşamını sürdürüyor.

 

Zümrüt Rize Gazetesi'nin imtiyaz sahipliğini ise 1986 yılında devralan Faik Bakoğlu bu görevi on yıl önce oğlu Ali Can Bakoğlu’na devretti.

 

Zümrüt Rize Gazetesi’nin 73. Kuruluş Yıldönümü kutlu olsun.

 
Etiketler: ZÜMRÜT, RİZE, GAZETESİ, VE, MUSTAFA, ARDAL,
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
29 Haziran 2022
DENİZDEN UZAKLAŞAN DENİZ ŞEHRİ RİZE
08 Haziran 2022
EY RUH NERDESİN? RİZESPOR RİZELİLERİNDİR
01 Haziran 2022
BİZ NE ZAMAN “KÜME”DEN KURTULACAĞIZ RİZE GÜNLERİ BU HALİYLE RİZE’NİN TANITIMINA YARAR DEĞİL ZARAR VERİYOR
26 Mayıs 2022
TBMM KORİDORLARINDA BANKLARDA YATAN RİZE MİLLETVEKİLİ OSMAN YILMAZ KARAOSMANOĞLU
20 Mayıs 2022
YEŞİLE ADANMIŞ ŞİİRLER
18 Mayıs 2022
ALTERNATİF RİZE GÜNLERİ ÖNERİSİ RİZE GÜNLERİ RİZE’NİN HER KESİMİNİ KUCAKLAMALI
12 Mayıs 2022
RİZELİ TUZCUOĞLU AİLESİNDE UNUTULMAZ İKİ PORTRE
10 Mayıs 2022
ÇAYCININ SESİ ÇAY ÜRETİCİSİNİN CAVİT AMCASI
25 Nisan 2022
RİZELİLERİN HEMŞEHRİSİ GAZİ MUSTAFA KEMAL ATATÜRK
17 Nisan 2022
RİZELİLERİN VUSLAT ANASI: VUSLAT SADIKOĞLU
17 Nisan 2022
SÜLEYMAN DEMİREL’İN RİZELİ KADIM DOSTLARI
14 Nisan 2022
EVRENİN MANTIĞINI ÇÖZEN ÇAYELİLİ
12 Nisan 2022
RİZESPOR’UN İLKLERİ
11 Nisan 2022
ÇAYELİLİ BİR EĞİTİM ÇINARI: HÜSEYİN KARA
09 Nisan 2022
RİZE TARİHİNDE İKİ ÖNEMLİ ATILIM
29 Mart 2022
MÜCADELE DOLU BİR YAŞAM ÖRNEK BİR İŞ ADAMI RİZELİ ....
29 Mart 2022
NAMI DEĞER PUŞKAŞ ERGÜN; ERGÜN ÖZTUNA YOLU RİZESPOR’DAN GEÇEN BİR FUTBOL EFSANESİ
22 Mart 2022
GÖNÜL ADAMI GÜZEL İNSAN SABRİ ÇEPNİ İÇİN BİR KAÇ KELAM
18 Mart 2022
ŞENOL BİROL GOL EFSANESİ.
18 Mart 2022
DOSTLUK HER ŞEYİN ÖNÜNDEDİR!
16 Mart 2022
RİZE VE TRABZON DOSTTUR KARDEŞTİR
18 Şubat 2022
HEP “0RTALIK”TA OLAN ADAM: SAVAŞ AY İNSAN RİZE’DE SİMİT YER YAŞAR
14 Aralık 2021
BİZ LAZIK LAZ
06 Aralık 2021
OSMAN ARPACIOĞLU VE RECEP KULAK HOCA
21 Kasım 2021
ALTIN BİR KUŞAĞIN SON TEMSİLCİLERİNDEN RİZE PAZARLI YALÇIN KAYA ÇİLLİ
11 Kasım 2021
VAKIF İNSANI ve RİZE
03 Kasım 2021
YAĞMURU FIKRASI BOŞ MEMLEKETİM: RİZE
20 Ekim 2021
RİZE VİLAYETİNİN EN YAŞLI ADAMI
19 Ekim 2021
HEMŞİN’DEN BAŞLAYAN BİR BAŞARI HİKÂYESİ
18 Ekim 2021
YÜREĞİNİ ORTAYA KOYAN BİR AVUÇ İNSAN RİZESPOR’UN UNUTULMAZ HATIRALARI (1978-81)
14 Ekim 2021
Op. Dr. KERİM VARDAL’DAN DİNLEDİĞİM RİZE TARİHİNE DAİR HATIRALAR
13 Ekim 2021
RİZE BAROSU TARİHİNE KATKI SAHAFA DÜŞER BİZE DE DÜŞER
13 Ekim 2021
BİR BUÇUK ASIRLIK BİR KURUMUN ÇEYREK ASRININ TANIĞI OLMAK
11 Ekim 2021
EN KARA İKİ GÜN: 6-7 EYLÜL 1955 VE RİZELİLERİN ÖRNEK YARDIMLAŞMASI
08 Ekim 2021
HALKTAN AYRILMAYAN ÖRNEK SİYASET ADAMI RİZE MEBUSU
05 Eylül 2021
BİR DOSTUN ARDINDAN NECATİ BAYRAM TUZCU
20 Ağustos 2021
RİZE İLİNİN YAKIN TARİHİNDEN BİR PORTRE
19 Ağustos 2021
O BİR DON KİŞOT MU? ASI MI? MEMLEKET SEVDALISI MI?
12 Ağustos 2021
RİZE’DE BULUŞALIM
11 Ağustos 2021
BEN; RİZE’Yİ ÇOK SEVİYORUM
09 Ağustos 2021
BABA REİS İÇİN DE DEDİLER
08 Ağustos 2021
VEFATININ 38. YILDÖNÜMÜ ANISINA YARINI GÖREN ADAM: EKREM ORHON
02 Ağustos 2021
LAZ ZİYA ZİYA KALKAVAN
05 Temmuz 2021
USTAYA SAYGI VE METİN İSLAMOĞLU
22 Mayıs 2021
RİZE SENDİKACILIĞININ VE RİZESPOR’UN UNUTULMAZ BAŞKANI
07 Mayıs 2021
TARİHE HÜKMEDEN DEMİR YÜREKLİ RİZELİ PEHLİVAN
03 Mayıs 2021
RİZESPOR DEFANSININ DEMİR ADAMIYDI
28 Nisan 2021
BUGÜN ATATÜRK’ÜN RİZELİLERİN HEMŞEHRİLİK TEKLİFİNİ KABUL EDİŞİNİN 98. YILDÖNÜMÜ
23 Nisan 2021
RİZE’NİN MEŞHUR ‘KARA VALİSİ'
08 Mart 2021
RİZESPORLU KÜÇÜK AYDIN NAMI DEĞER PAPAZ AYDIN
12 Şubat 2021
İYİDERELİ AVNİ KALKAVAN. TÜRK FUTBOLUNDAN İZ BIRAKMIŞ BİR RİZELİ
30 Ocak 2021
TÜRK TİYATROSUNDA UNUTULMAZ ÇAYELİLİ LAZ BAKKAL
29 Mayıs 2020
CUMHURİYET DÖNEMİ RİZE VALİLERİ
23 Haziran 2019
MUCİT BİLAL ATASOY O ÇILGIN BİR RİZELİ
Haber Yazılımı