HE GİDİ YEŞİL RİZE VE HAPI YUTTUK

İBA HOCA (MUSTAFA YAZICI)

Yaratanın lütfü, Cumhuriyetin Rize iline armağanı çayı usulüne uygun toplamayan, bir de geçmişini unutanların durumu Güneysulu İba Hoca’yı (Mustafa Yazıcı) üzer ve bu durumu anlatan  güzel bir şiir kaleme alır. Ey Gidi Yeşil Rize (Zamanla bazı anlatımlarda Ah Gidi Yeşil Rize) şiiri bir sosyal değişimin anlatımıdır. 

İba Hoca; 1910 yılında Yenicami Köyünde doğdu. Küçük yaşlarda kendi mahallesindeki mescitte hafızlığa başladı. Hafızlığı bitirdikten sonra senelerce kendi köyündeki bu mescitte görev yaptı. Bir süre İstanbul`da sandalcılık yaptıktan sonra yine köyündeki camiye döndü. Görevi esnasında Rize`de görev yapan meşhur hocalardan sürekli dini dersler alarak ilmi bilgisini ilerletti. Çayeli Büyükköy Merkez Camiinde yedi sene imamlık yaptıktan sonra yine köyüne döndü ve Adacami Merkez Camisinde 14 sene imamlık yaptı.1981 yılında 71 yaşında iken vefat etti. İba Hoca`nın 1978 Yılında yazmış olduğu "Ah Gidi Yeşil Rize" şiiri dini ilminin yanında, edebi ilmini de açık açık yansıtmaktadır. Bu güzel şiiri yazarının sözlerine sadık kalarak senlendirdim ve sizlerle paylaşmak istedim. 

HEY GİDİ YEŞİL RİZE

Ah gidi seni Rize, çaydan aldın adını 
Gülüyor memleketin erkeği ve kadını 

Çok senelerden evvel yetiştin derdimize 
Taze tomurcukların neler bahşetti bize 

Gelinlerin boynuna taktın beşi birlikler 
Kızların kollarını doldurdun bilezikler 

Süsledin yamaçları cennet oldu bu yerler 
Saymakla bitiremem daha neler var neler 

Seni yaşatmak için dikkatli olmalıyız 
Taze filizlerini sepete koymalıyız 

Yabancı maddeleri, yahut kart yaprakları 
Sakın katma hemşehrim, koca koca sapları 

Yerliye, yabancıya sevdirmeli bu malı 
Rengi, kokusu güzel, randımanlı olmalı 

İdareciler işe çok titiz davranmalı 
O biçim adamları kantara almamalı 

Bu mübarek nimetin kadrini bilmeliyiz 
Dünyadan hırsızlığın kökünü silmeliyiz 

Eğer ihmal edersek kıyarız kendimize 
Neme lazımcılığın zararı hepimize 

O bizdendir, değildir adam kayırmamalı 
Partilidir değildir, zümre ayırmamalı 

Yol, köprü, hasenata bakanlarımız azdır 
Azından anlayana sivri sinekler sazdır
 
Evvelce var mı idi bu rahatlık, bu para 
Hanımda, erkeğinde düşünce kara kara 

Çarığın deliğini şokalilan tıkardık 
Kirli çamaşırları kül suyunda yıkardık

Baban getiremezdi yarım kalıp sabunu 
Kalçasını soyardı giydiği iplik donu 

Buğday ekmeği bulsan verirdin hastalara 
Omuz üstü bakardın şekerli pastalara 

Yüz paralık iç yağı atabilsen kazana 
Şekeri bulabilsen saklardın ramazana 

Şimdi evde radyosu, çamaşır makinası 
Gardrobu, koltuğu, somyalı karyolası 

Milangazı da aldı, çifter çifter halısı 
Ne bu israf sefahat! Sanki Newyork valisi 

Daha neler var neler, işte sayayım bakın 
Her düğünde atılır mermiler bine yakın 

Takaruf on beş ateş atılır da atılır 
Bunların arasına bombalar da katılır 

Bu kadar bomba, mermi nerelerde satılır 
Arayan soran yoktur, desem kime çatılır 

İstersen anlatayım daha da berbatını 
Meyhaneciye sorun rakı sarfiyatını 

Kırk sene evvelini çabuk unuttun neden? 
İnanmazsan sor da bak sağ değil midir deden?
 
Bu gidişle acaba gidiyoruz nereye? 
Yıkılır her şeyimiz, boğuluruz dereye 

Kapıldık sosyeteye, eskileri unuttuk 
Bu hal böyle giderse hepimiz hapı yuttuk.

Mustafa Kar’ın “Kapandı gitti çağı”, İba Hoca’nın Hey Gidi Yeşil Rize şiirleri Rize Halk Kültürünün en güzel örnekleridir. Bu şiirleri yazarından söz etmeden kullanmak kul hakkıdır.