Reklamı Geç
YAZARLAR
BUGÜN ATATÜRK’ÜN RİZELİLERİN HEMŞEHRİLİK TEKLİFİNİ KABUL EDİŞİNİN 98. YILDÖNÜMÜ
Fatih Sultan KAR
28 Nisan 2021 - Çarşamba 10:14

Ülkenin Kurtuluşu ve Bağımsızlığı için destansı mücadele veren Atatürk’e karşı, 2 Aralık 1922’de siyasi bir komplo hazırlanmıştı… Atatürk’ü, TBMM’nin ve siyasetin dışında bırakmak, yaklaşan seçimlerde milletvekili seçilmesini engellemek amacıyla TBMM’de bir kanun değişikliği öneren üç muhalif Milletvekili, gelecek seçimlerde Milletvekili olacakların doğdukları veya en az 5 yıl süreyle yaşadıkları yerlerden aday olmalarını istiyorlardı. Bu teklif açıkça Mustafa Kemal’e adaylık ve Milletvekilliği yolunu kapatıyordu.


Doğduğu yer olan Selanik, yeni Cumhuriyet’in sınırları dışında kaldığı ve cepheden cepheye koşan Atatürk, hiçbir yerde beş yıldan fazla yaşamadığı için, aday bile olamayacaktı. Sonuç olarak bu öneri reddedilir ama Atatürk’ü çok yaralayan bir olay olarak tarihe geçer. İşte o günlerde, bu olayı da protesto etmek, Atatürk’ün yanında olduklarını belirtmek için Rizeliler, 98. Yıl önce bugün (28 Şubat 1923)Atatürk’e hemşerilik teklifinde bulunurlar.


Gazi Mustafa Kemal Atatürk bu teklifi 28 Nisan 1923 tarihinde kabul ederek Rizelilere bir teşekkür telgrafı çeker. Telgrafında; Rizelilerin bu isteğini memnuniyetle kabul ettiğini belirterek Muazzez Lazistanlı (Rizeli) hemşerilerimi derin iştiyak ile selamlarım efendim." Der.


Rize’nin aynı zamanda da Rizelinin onur kazanabileceği bu olay, şehir ve Cumhuriyet tarihimiz açısından büyük bir önem arz etmektedir. Ama çok yazıktır ki, bu güzel onurla, hatırayla ilgili resmi kurumların arşivinde olması gereken o günkü yazışmalar günümüze taşınamamış, korunamamıştır.

 

Bu çirkin girişime tepki olması gayesiyle ilk önce Ankara, ardında da Rize, Diyarbakır ve Gaziantep şehirleri Gazi Mustafa Kemal Atatürk’e hemşerileri olması talebinde bulunmuştur. Atatürk, Ankara ilinin teklifini, 5 Ekim 1922 tarihinde, Rize ilinin teklifini 28 Nisan 1923 tarihinde, Diyarbakır ilinin teklifini 2 Nisan 1926 tarihinde, Gaziantep’in teklifini 26 Ocak 1933 tarihinde kabul eder. Milletvekili olmak için Ankara ilini seçmesinin altında stratejik nedenler ve Ankara ilinin Başkent olması özelliği yatmaktadır. Atatürk’e hemşerilik teklif eden bu iller, her yıl “Atatürk’ün hemşeriliklerini kabul edişlerinin yıldönümünü” kutlarlar. Maalesef bu bağlamda Rize ilinde hiçbir etkinlik yapılmamış, herhangi bir mesaj yayınlanmamıştır.

 

17 Eylül 1924 tarihinde Rize’yi ziyaret eden Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve beraberindekileri Hamidiye zırhlısından alıp karaya ulaştırmaya çalışan motor, denizin şiddetinden bu görevi yapmaya muvaffak olamayınca Müftü Mahallesinden 20 yaşındaki Hakkı Şentürk, dayanamaz ve öne atılır. Denize koşup Atatürk’ü sırtına alarak karaya çıkarmak ister. Bu girişime karşı Atatürk, “Bırakın ayaklarım, memleketimin sularında ıslansın” diyerek genç Hakkı’nın talebini geri çevirir.

 

Bir Rizeli olarak ülkemizin kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün hemşehrimiz olması onuru yüreğimde taşırken Atamızı ve silah arkadaşlarını rahmetle, hürmetle ve saygıyla anıyorum..

 

Adınız
Yorumunuz
Hiç yorum yapılmamış.

Diğer Yazıları

BİR DOSTUN ARDINDAN NECATİ BAYRAM TUZCU
RİZE İLİNİN YAKIN TARİHİNDEN BİR PORTRE
O BİR DON KİŞOT MU? ASI MI? MEMLEKET SEVDALISI MI?
RİZE’DE BULUŞALIM
BEN; RİZE’Yİ ÇOK SEVİYORUM
BABA REİS İÇİN DE DEDİLER
VEFATININ 38. YILDÖNÜMÜ ANISINA YARINI GÖREN ADAM: EKREM ORHON
LAZ ZİYA ZİYA KALKAVAN
USTAYA SAYGI VE METİN İSLAMOĞLU
RİZE SENDİKACILIĞININ VE RİZESPOR’UN UNUTULMAZ BAŞKANI
TARİHE HÜKMEDEN DEMİR YÜREKLİ RİZELİ PEHLİVAN
RİZESPOR DEFANSININ DEMİR ADAMIYDI
RİZE’NİN MEŞHUR ‘KARA VALİSİ'
RİZESPORLU KÜÇÜK AYDIN NAMI DEĞER PAPAZ AYDIN
İYİDERELİ AVNİ KALKAVAN. TÜRK FUTBOLUNDAN İZ BIRAKMIŞ BİR RİZELİ
TÜRK TİYATROSUNDA UNUTULMAZ ÇAYELİLİ LAZ BAKKAL
CUMHURİYET DÖNEMİ RİZE VALİLERİ
MUCİT BİLAL ATASOY O ÇILGIN BİR RİZELİ